دنیای بازیهای ویدیویی تنها به سختافزار و نرمافزار خلاصه نمیشود؛ گاهی پیچیدگیهای اقتصادی و حقوقی، اخبار این صنعت را تحتالشعاع قرار میدهند. بهتازگی نینتندو درگیر یک چالش حقوقی جدی شده است که ریشه در تغییرات تعرفههای وارداتی ایالات متحده دارد. اما آیا خریدارانی که در دوران افزایش قیمتها خرید کردهاند، مستحق دریافت غرامت هستند؟
ریشه ماجرا: تعرفههایی که غیرقانونی اعلام شدند
سال گذشته، ایالات متحده تعرفههای گستردهای بر واردات کالا از چندین کشور آسیایی وضع کرد که تأثیر مستقیمی بر قیمت محصولات الکترونیکی مصرفی، از جمله کنسولهای بازی، داشت. نینتندو در واکنش به این شرایط، قیمت محصولات خود از جمله نینتندو سوییچ (مدلهای OLED و Lite) و برخی لوازم جانبی را افزایش داد.
با این حال، در اوایل سال ۲۰۲۶، دیوان عالی آمریکا این تعرفهها را غیرقانونی اعلام و لغو کرد. این حکم باعث شد بسیاری از شرکتها برای بازپسگیری هزینههای تعرفه از دولت اقدام کنند. در همین راستا، نینتندو نیز در ماه مارس شکایتی را علیه دولت آمریکا برای بازپسگیری این مبالغ تنظیم کرد.
دادخواست گروهی (Class Action) خریداران
پس از این تحولات، خریداران آمریکایی در ماه آوریل یک «دادخواست گروهی» علیه نینتندو تنظیم کردند. استدلال شاکیان ساده است: «اگر دولت پول تعرفهها را به نینتندو بازگرداند، بخشی از آن باید به مصرفکنندگانی بازگردانده شود که به دلیل همین تعرفهها، محصولات را با قیمت بالاتری خریداری کردهاند.»
پاسخ قاطع نینتندو: «شما آنچه را خواستید، دریافت کردید»
نینتندو در واکنش رسمی خود، درخواست رد این شکایت را به دادگاه ارائه کرده است. استدلالهای کلیدی این شرکت عبارتند از:
۱. کالای دریافتی معادل مبلغ پرداختی است: نینتندو معتقد است خریداران دقیقاً همان محصولی را دریافت کردهاند که بابت آن توافق کرده و پول پرداخت کردهاند. به عقیده این شرکت، تغییرات حقوقی بعدی در مورد تعرفهها، حقی برای خریداران ایجاد نمیکند.
۲. افزایش قیمت، صرفاً به خاطر تعرفه نبود: نینتندو تأکید میکند که افزایش قیمتهای اعمال شده، نتیجهی تصمیمات دشوار در پاسخ به شرایط بازار (شامل افزایش هزینههای حافظه، نیروی کار و حمل و نقل) بوده است.
۳. عدم انتقال کامل هزینه به مصرفکننده: این شرکت مدعی است برخلاف برخی رقبا، قیمتها را دقیقاً به اندازه تعرفه پرداختی افزایش نداده و حتی هزینههای مربوط به برخی محصولات پرچمدار مانند نینتندو سوییچ ۲ را شخصاً متقبل شده است.
وضعیت مشابه در بازار؛ سونی و دیگران
نینتندو در این چالش تنها نیست. شکایتهای مشابهی علیه شرکتهای دیگری از جمله سونی نیز مطرح شده است. در حالی که برخی شرکتها مانند FedEx اعلام کردهاند که در صورت دریافت بازپرداخت از دولت، این مبالغ را به مشتریان خود منتقل خواهند کرد، بسیاری دیگر از شرکتها ترجیح میدهند این منابع را صرف جبران تورم و هزینههای عملیاتی ناشی از بحرانهای اقتصادی اخیر کنند.
در نهایت، دادگاه باید تعیین کند که آیا استدلالهای نینتندو مبنی بر «تعدیل قیمت بر اساس عوامل متعدد بازار» پذیرفته میشود یا مصرفکنندگان موفق خواهند شد بخشی از هزینههای اضافی خود را بازپس بگیرند.