سرویس ایکسباکس گیمپس (Xbox Game Pass) که روزگاری «نتفلیکسِ بازیهای ویدیویی» نامیده میشد و امید اصلی مایکروسافت برای تسخیر بازار بود، اکنون با بحرانی جدی دستوپنج نرم میکند. اظهارات اخیر مایک براون (Mike Brown)، کارگردان خلاق Forza Horizon 5، در کنار اعترافات مدیران ارشد ایکسباکس، پرده از حقیقتی تلخ برداشته است: این مدل تجاری، آنطور که تصور میشد، پایدار نیست.
اختلاف فاحش بین اهداف و واقعیت
آمارها به تنهایی گویای وضعیت بحرانی هستند. مایکروسافت هدفگذاری کرده بود که تعداد مشترکان گیمپس به ۷۷ میلیون نفر برسد، اما واقعیت بازار بسیار دورتر از این عدد است؛ در حال حاضر تنها حدود ۳۰ میلیون مشترک از این سرویس استفاده میکنند. این شکاف عمیق، نه تنها درآمدهای پیشبینیشده را محقق نکرد، بلکه فشار سنگینی را بر ساختار مالی استودیوهای مایکروسافت تحمیل کرد.
مایک براون: «نتیجهای غمانگیز از ایدهای خوشنیت»
مایک براون که سالها در استودیوی «پلیگراند گیمز» حضور داشت، در مصاحبهای با MinnMax با لحنی دلسوزانه گفت:
«این وضعیت ناراحتکننده است؛ ما شاهد تعطیلی استودیوها و بیکار شدن افراد زیادی هستیم. گیمپس با نیت خیر و برای سود بیشتر بازیکنان شکل گرفت، اما مدل تجاری آن به شکلی که باید موفق نشد.»
او معتقد است اگر تعداد مشترکان به حد نصاب میرسید، درآمد حاصله میتوانست حیات استودیوها را تضمین کند، اما حالا این عدم موفقیت به تعطیلی تیمهای خلاق و توقف پروژهها منجر شده است.
پشت پرده؛ از مخالفت مدیران تا فشار هزینهها
مایکروسافت برای تحقق رویای گیمپس، بیش از ۸۰ میلیارد دلار هزینه کرد تا استودیوهای مختلف را خریداری کند. با این حال، گزارشها نشان میدهند که حتی در سطوح مدیریتی داخلی ایکسباکس، شکوتردیدهای جدی از همان ابتدا وجود داشت. جیسون شرایر (Jason Schreier)، خبرنگار مشهور بلومبرگ، اخیراً تأیید کرد که تعداد زیادی از مدیران استودیوهای تحت مالکیت ایکسباکس، قلباً با مدل گیمپس مخالف بوده و حتی نسبت به عواقب آن هشدار داده بودند.
تغییر استراتژی؛ پایان دوران «روز اول» (Day One)؟
به نظر میرسد دوران طلایی عرضه تمام بازیها در «روز اول» روی گیمپس به پایان رسیده است. آشا شارما (Asha Sharma)، مدیرعامل ایکسباکس، اکنون پذیرفته است که این شرطبندی آنطور که انتظار میرفت، پیش نرفته است.
نشانههای این تغییر سیاست کاملاً مشهود است:
- تغییر مدل انتشار: عرضه بازیهای بزرگی مانند Call of Duty دیگر همزمان با عرضه جهانی روی گیمپس نخواهد بود.
- مدل اکران سینمایی: مایکروسافت به سمت مدلی حرکت میکند که در آن بازیهای بزرگ ابتدا با قیمت کامل فروخته میشوند و پس از یک دوره تأخیر (مانند اکران فیلمهای سینمایی و ورود آنها به سرویسهای استریم)، به گیمپس اضافه میشوند.
بهعنوان مثال، طبق برنامهریزیهای جدید، برای تجربه بازیهایی نظیر Modern Warfare 4 در سال جاری، بازیکنان باید نسخه جداگانه را خریداری کنند، زیرا این عناوین زودتر از تعطیلات ۲۰۲۷ به سرویس گیمپس راه نخواهند یافت.
آیا مایکروسافت میتواند با این تغییر مسیر، کشتی در حال غرقِ گیمپس را نجات دهد؟ یا باید منتظر تغییرات بنیادیتری در ساختار بازیسازی این شرکت باشیم؟